در میان مجموعه همکاران و دوستانی که در طی این چند سال در دنیای رسانه داشته و دارم، چند نفر خاص همیشه گل درشت تر از سایرین بوده اند؛ آن هم نه تنها از منظر من به عنوان دوست یا همکارشان، بلکه خود آنها دارای ویژگی ها یا توانمندی هایی بوده  و هستند که از چشم جامعه و نخبگان اجتماعی هم به دور نمانده و باعث شده این گروه از جوانان، همواره در اجتماعات مختلفی بدرخشند و این فرصت و امکان را داشته باشند که توانمندی هایشان را عرضه کنند.

یکی از این افراد خانم میرمرتضوی است، یا به تعبیر کامل و شناسنامه ای خودشان؛ هدیه سادات میرمرتضوی. این نویسنده خوش قلم مشهدی که از جمله بهترین همکاران من در وبسایت «آستان مهر» بوده است (ایشان دبیری تحریریه باشگاه فعلن مجردها را در این سامانه اینترنتی بر عهده دارند) تاکنون در عرصه های مختلفی قلم زده اند؛ از داستان نویسی به شکل حرفه ای (که برایشان جوائز متعدد و حضور در تیم های داوری را به دنبال داشته) تا نمایشنامه نویسی برای برنامه های رادیویی و سرایش شعر (که منجر به انتشار چندین جلد کتاب بویژه برای گروه سنی کودک و نوجوان شده است).

چهارشنبه, 29 آذر 1391 13:20

ناوبری وب

نویسنده

کتاب «ناوبری وب» که حاصل تجربیات حسین انتظامی در عرصه روزنامه‌نگاری آنلاین است از سوی انتشارات خبر امروز منتشر شده است.

کتاب «ناوبری وب» نوشته حسین انتظامی منتشر شد.«سایت‌های پر مراجعه، الکترونیک، دیجیتال، سایبر یا آنلاین؟، چگونه بر «داده» مدیریت کنیم؟، معیارهایی برای حرفه‌ای بودن، نظرسنجی اینترنتی، مقام آگاه، مدیریت منابع انسانی، سوء کاربری و...» از جمله عناوین فصل اول کتاب است.

در بخشی از فصل اول با عنوان «شتر دیدی، ندیدی» می‌خوانیم:

«روز یکشنبه حدود فاصله 8 تا 11 شب، رسانه‌های داخلی آزمون خوبی ندادند. ماجرا مربوط به خبر اعلام استعفای وزیر اطلاعات،‌ موافقت رئیس جمهور و مخالفت رهبر معظم انقلاب با این تغییر بود. موضع نگارنده درباره این رخداد از زاویه فکری و سیاسی مشخص است اما از زاویه آسیب شناسی رسانه ای نکاتی به عرض می رسد :

اشتباهی که همکاران رسانه‌ای ما در خبرگزاری‌ها و سایت‌های خبری می کنند این است که خبر را به طور کامل و بدون هیچ توضیحی از روی خروجی خود بر می‌دارند. شتر دیدی، ندیدی! اگر این کار در یک روزنامه تا پیش از آن که به چاپخانه برود، شدنی است اما خبرگزاری و سایت خبری مثل تلویزیون‌اند، یعنی همین که خبری را اعلام کردی، دیگر نمی‌توانی پاکش کنی. می‌توانی همان را لحظه به لحظه تکمیل کنی، می‌توانی از مخاطب عذرخواهی کنی و بگویی اصل خبر نادرست بوده، می‌توانی درباره‌اش گمانه‌زنی یا تحلیل بگذاری اما نمی‌توانی از صفحه روزگار پاکش کنی. درست است که نرم افزار به تو این امکان را می‌دهد که پاک کنی اما نباید و نمی‌توانی این کار را بکنی . بله ، ‌می‌شود ولی بر مبنای «کردیم و شد»!

رسانه های آنلاین (رادیو‌ ،تلویزیون ، خبرگزاری و سایت خبری) به کامیون یا اتوبوسی می‌مانند که همیشه راننده اصلی باید پشت فرمان بنشیند. اگر کامیون یا اتوبوس وقتی در جاده کفی یا کم خطر قرار می‌گیرد راننده اصلی جرات می‌کند یا به خود اجازه می‌دهد که فرمان را به دست شاگرد بدهد و دمی بیاساید، چنین ریسکی در رسانه‌های خبری آنلاین مخاطرات بزرگی در پی دارد . پس چه بهتر که نفر جانشین نیز لااقل گواهینامه پایه یک داشته باشد و اگرچه مهارت‌های راننده اصلی را ندارد ولی لااقل راننده باشد.

همین کارها را می‌کنیم که مردم به رسانه‌های داخلی بی‌اعتماد می‌شوند. اگر به اتکای منابعی که از نظر خودمان موثق بوده‌اند، اعلام کرده‌ایم که وزیر اطلاعات استعفا کرده و رئیس جمهور هم پذیرفته و متن کامل نامه‌نگاری‌ها را هم می‌گذاریم منطقا نباید آن را از روی خروجی خود «بیخ کن» کنیم زیرا این واقعه، بخشی از تاریخ است. می‌توانیم با تکنیک خبر تکمیلی،‌ مرتبا رخدادهای جدید و تحولات و تبعات مرتبط را پوشش دهیم. حتی می‌توانیم کل فرایند را تحلیل کنیم و مداخله رهبری را از زاویه چهار وزیر حاکمیتی (اطلاعات، خارجه، کشور و دفاع) طلب کنیم و در تیتر و لید و ادبیات خبر و پس زمینه خبر به رئیس جمهوری انتقاد کنیم. حتی می‌توانیم وقتی پایگاه اطلاع رسانی دولت و خبرگزاری رسمی دولت خبر استعفای وزیر را اعلام کرد با دیده تردید به آن بنگریم و این تردید یا پیش بینی‌های خود را در خبرمان نشان دهیم اما یادمان باشد وقتی خبر را ما نیز به نقل از آنان اعلام کردیم؛ دیگر نمی‌توانیم از روی خروجی برداریم و فقط راه اصلاح و تکمیل و باز کردن زوایای جدید باقی می‌ماند...

کتاب «ناوبری وب» از سوی انتشارات خبرامروز به قیمت 3000 تومان منتشر شده است.

کتاب «تاریخ اجتماعی رسانه‌ها؛ از گوتنبرگ تا اینترنت» نوشته ایسا بریگز و پیتر بِرک و ترجمه دکتر حسن نمک‌دوست تهرانی توسط انتشارات همشهری منتشر شد.

در مقدمه مترجم درباره این کتاب، آمده است: «کتاب، دوران آغاز مدرن و اختراع حروف متحرک چاپی و انتشار کتاب‌های چاپی تا پیدایش روزنامه، پست، تلگراف، عکاسی، سینما، تلفن، رادیو، تلویزیون، ماهواره و اینترنت را در بر می‌گیرد؛ رسانه‌هایی که درون مرزهای جغرافیایی و در تعامل با جامعه بلافصل خود متولد شده‌اند و در وهله نخست باید در چنین بستری مطالعه شوند، به سرعت مرزها را در می‌نوردند و خصلت و کارکردی جهانی می‌یابند. روی‌کرد فراگیر نویسندگان کتاب به مفهوم وسایل ارتباطی، حمل‌ونقل را هم شامل می‌شود و از همین رو کنش متقابل انسان‌ها و جامعه‌ها با راه‌ها، راه‌آهن‌ها و آبراهه‌ها و وسایلی هم‌چون کالسکه، قطار، دوچرخه، بالن، کشتی، هواپیما، اتومبیل، زیردریایی و موشک نیز در کتاب کاویده شده است.»

این کتاب در 657 صفحه و با قیمت 15000 تومان منتشر شده است.

چهارشنبه, 29 آذر 1391 20:05

روزنامه‌نگاری سايبر

نویسنده

«موضوع رساله دکترای من سایبر ژورنالیسم است؛ پس می‌بینید که این موضوع آن‌قدر عمیق است که می‌شود راجع به آن حتی رساله نوشت. من در این رساله با ده تن از برجسته‌ترین چهره‌های سایبر ژورنالیسم جهان گفت‌وگو کرده‌ام. از جمله خانم ماندی مک‌آدامز که پروفسور دانشگاه فلوریدا است و ده‌ها کرسی و سمینار درباره سایبر ژورنالیسم دارد و یکی دیگر نورا پاول مسئول انستیتوی رسانه‌های نوین است و همچنین آدم‌های گوناگون دیگری هستند. خانم آدامز حرف جالبی به من زد٬ او گفت: من واژه سایبر ژورنالیسم را به کار نمی‌برم چون اصلاً از این واژه می‌ترسم٬ چون فرقش را با آنلاین می‌فهمم». اين‌ها بخشی از گفته‌های دکتر یونس شکرخواه است که در یکی از کارگاه‌های آموزشی ایرنا بیان شده است. بیشتر هدفم از این مقدمه این بود که بگویم چکیده این رساله در کتابی تحت عنوان «روزنامه نگاری سایبر: جامعه اطلاعاتی و آزادی بیان» به چاپ رسیده است، پس دیگر لازم نیست که برای مطالعه این رساله به کتابخانه دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه علامه طباطبایی مراجعه کنید.  (به نقل از وبلاگ محمود اسپیس)

دكتر شكرخواه در اين كتاب به ماهيت روزنامه‌نگاري سايبر و موقعيت آن در جامعه‌ اطلاعاتی پرداخته و مباحث آزادي بيان را نيز در آن مطرح كرده است. علاوه بر اين موارد، ترجمه مهمترین مصوبات جهانی مرتبط با آزادی بیان از اعلاميه‌ حقوق‌ بشر و شهروند انقلاب‌ كبير فرانسه تا بيانيه سران جهان درباره جامعه اطلاعاتي (2003 - 1789) به همراه متن انگلیسی مصوبات پیوست کتاب است. 

لازم به ذكر است كه در اين كتاب، بخش روش‌شناسی (روش کیو)٬ بخش مرتبط با مرور ادبیات (ایرانی)٬ و بخش یافته‌های مرتبط به نگرش‌سنجی از روزنامه‌نگاران ایرانی (چاپی و آنلاین) که در رساله موجود است، نیامده است. 

این کتاب دارای هشت فصل و دو پیوست است که عناوین آنها عبارت است از:

● فصل اول: دوراندیشی ارتباطی

● فصل دوم: جامعه اطلاعاتی

● فصل سوم: مفهوم روزنامه‌نگاری سایبر

● فصل چهارم: انواع روزنامه‌نگاری سایبر

● فصل پنجم: کیوسک‌های ماهواره‌ای

● فصل ششم: آینده روزنامه‌نگاری

● فصل هفتم: بلاگ چیست؟

● فصل هشتم: آزادی بیان

● پیوست ۱: روزنامه‌نگاری سایبر؛ ديدگاه‌هاي جهانی

● پیوست ۲: مهمترین مصوبه‌های جهانی درباره آزادی بیان

 

نویسنده: دکتر یونس شکرخواه / ناشر: انتشارات ثانیه / تعداد صفحات: ۳۵۸ / قیمت: ۳۵۰۰۰ ریال (که اگر الان با این قیمت پیدایش کنید، جایزه خواهید گرفت!)